Trong tương lai Việt Nam đẩy mạnh lộ trình sử dụng nhiên liệu sinh học, Cồn tuyệt đối hay còn gọi là cồn 99.5% đang được xem là thành phần cốt lõi để sản xuất xăng E10, đây là loại nhiên liệu thân thiện với môi trường đang được khuyến khích thay thế dần xăng truyền thống.
Bài viết này Thanh Ngô Phát sẽ giúp bạn hiểu cồn 99.5% có vai trò gì trong công thức xăng sinh học E10, cũng như cơ hội và thách thức cho thị trường ethanol tại Việt Nam khi bước vào giai đoạn chuyển đổi năng lượng sạch.
1. Xăng E10 là gì?
1.1. Thành phần cấu tạo của xăng E10
Xăng E10 là một loại nhiên liệu sinh học được pha trộn từ 90% xăng khoáng truyền thống và 10% ethanol. Để đảm bảo chất lượng và an toàn cho động cơ thì ethanol có trong xăng E10 phải đạt nồng độ tối thiểu 99.5% (hay còn gọi là cồn tuyệt đối). Nồng độ tinh khiết này là bắt buộc để đảm bảo khả năng hòa trộn hoàn hảo với xăng và tránh các vấn đề kỹ thuật.
Xăng E10
1.2. Lý do sử dụng ethanol thay thế một phần xăng truyền thống
Việc sử dụng Cồn tuyệt đối trong xăng E10 mang lại nhiều lợi ích vượt trội:
- Giảm khí thải độc hại: Ethanol cháy sạch hơn xăng khoáng, giúp giảm đáng kể lượng khí thải độc hại ra môi trường như CO, NOx, SO2, góp phần cải thiện chất lượng không khí.
- Bảo vệ môi trường, giảm phụ thuộc nhiên liệu hóa thạch: Đây là một bước tiến quan trọng trong việc phát triển nhiên liệu sinh học, giảm sự phụ thuộc vào nguồn tài nguyên hóa thạch đang cạn kiệt và hướng tới một nền kinh tế xanh hơn.
- Góp phần phát triển nông nghiệp: Nguyên liệu để sản xuất ethanol chủ yếu từ các sản phẩm nông nghiệp như sắn, ngô, mía… Do đó, việc đẩy mạnh sử dụng xăng E10 cũng đồng thời thúc đẩy phát triển ngành nông nghiệp trong nước, tạo thêm việc làm và tăng thu nhập cho nông dân.
2. Cồn tuyệt đối là gì?
2.1. Đặc điểm của Cồn tuyệt đối
Cồn tuyệt đối, hay còn gọi là Cồn 99.5% (Absolute Ethanol), là một dạng cồn etylic (C₂H₅OH) có nồng độ rất cao, gần như toàn bộ thành phần của cồn tuyệt đối là ethanol, với hàm lượng nước cực kỳ thấp, thường dưới 0.5%. Cồn tuyệt đối được tạo ra bằng cách loại bỏ nước khỏi ethanol 96% thông qua các quá trình chưng cất đặc biệt hoặc phương pháp hấp thụ.
- Màu sắc và trạng thái: Là chất lỏng trong suốt, không màu.
- Mùi: Có mùi đặc trưng của ethanol, hơi hắc nhưng không khó chịu.
- Độ bay hơi: Rất dễ bay hơi.
- Tính tan: Tan hoàn toàn trong nước và nhiều dung môi hữu cơ khác.
Cồn tuyệt đối được đóng phuy tại TNP
2.2. Vì sao phải là Cồn tuyệt đối mà không phải Cồn 96%?
Chỉ Cồn 99.5%, mới đáp ứng được yêu cầu kỹ thuật để hòa trộn với xăng. Trong cồn 96% có chứa 4% nước, lượng nước này khi hòa trộn vào xăng có thể gây ra một số vấn đề cho động cơ như:
- Gây ăn mòn động cơ: Nước trong cồn có thể ăn mòn các chi tiết kim loại trong hệ thống nhiên liệu và động cơ.
- Giảm hiệu suất cháy: Nước làm giảm khả năng cháy của hỗn hợp nhiên liệu, dẫn đến giảm hiệu suất động cơ và tăng tiêu hao nhiên liệu.
- Phân tách lớp: Nước có thể gây phân tách lớp giữa ethanol và xăng, làm hỏng hệ thống cung cấp nhiên liệu.
Do đó, để đảm bảo chất lượng và an toàn cho động cơ, Cồn tuyệt đối là lựa chọn an toàn và phù hợp nhất.
3. Ứng dụng của Cồn tuyệt đối trong công nghiệp nhiên liệu
3.1. Thực trạng sử dụng xăng sinh học tại Việt Nam và thế giới
Trên thế giới, nhiều quốc gia đã và đang đẩy mạnh sử dụng xăng sinh học E10 hoặc các loại xăng pha ethanol khác. Tại Việt Nam, xăng E5 đã được triển khai rộng rãi, và E10 đang trên đà trở thành nhiên liệu phổ biến. Việc chuyển đổi này thể hiện cam kết của Việt Nam trong việc giảm phát thải và phát triển bền vững.
3.2. Dự báo nhu cầu ethanol nhiên liệu tăng mạnh tại Việt Nam
Với lộ trình bắt buộc sử dụng xăng E10, nhu cầu về ethanol 99.5% tại Việt Nam có thể sẽ tăng mạnh trong những năm tới. Đây là cơ hội lớn cho các doanh nghiệp cung ứng ethanol và các nhà máy sản xuất nhiên liệu sinh học trong nước mở rộng quy mô, đầu tư công nghệ và đáp ứng nhu cầu thị trường. Sự tăng trưởng này cũng sẽ kéo theo sự phát triển của chuỗi cung ứng nguyên liệu nông nghiệp.
4. Việt Nam và lộ trình chuyển đổi sang xăng sinh học từ 2026
4.1. Quyết định từ Bộ Công Thương – xăng E10 trở thành chuẩn quốc gia
Theo thông tin từ báo Tuổi Trẻ, Bộ Công Thương đang chuẩn bị lộ trình để xăng E10 trở thành chuẩn quốc gia, dự kiến áp dụng từ ngày 1/1/2026. Quyết định này nhằm thực hiện cam kết của Việt Nam tại COP26 về giảm phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050 và thúc đẩy sử dụng nhiên liệu sinh học. Lộ trình này sẽ từng bước thay thế xăng RON 92 bằng E10, yêu cầu các doanh nghiệp đầu mối, phân phối xăng dầu phải chuẩn bị cơ sở vật chất, hệ thống pha chế và tồn chứa phù hợp.
Xem chi tiết tại: Bài viết trên Tuổi Trẻ
Tuy nhiên, việc chuyển đổi này cũng đặt ra những thách thức không nhỏ cho các doanh nghiệp, đặc biệt là về nguồn cung ethanol 99.5% và hạ tầng phân phối..
4.2. Những tác động dự kiến đến thị trường ethanol
Quyết định bắt buộc sử dụng xăng E10 sẽ tạo ra một cú hích lớn cho thị trường ethanol 99.5% trong nước. Nhu cầu tăng cao sẽ thúc đẩy đầu tư vào các nhà máy sản xuất, các doanh nghiệp cung cấp ethanol. Các doanh nghiệp trong nước sẽ có cơ hội lớn để tham gia vào chuỗi cung ứng nhiên liệu sinh học, góp phần vào sự phát triển bền vững của ngành nông nghiệp và công nghiệp chế biến.
Tóm lại, Cồn tuyệt đối là tương lai của nhiên liệu sạch tại Việt Nam. Vai trò không thể thay thế của Cồn tuyệt đối trong xăng E10 đã được khẳng định rõ ràng, từ lợi ích môi trường, đến việc thúc đẩy kinh tế nông nghiệp.
Với lộ trình chuyển đổi sang xăng E10 trở thành chuẩn quốc gia từ năm 2026, thị trường Cồn tuyệt đối trong nước hứa hẹn sẽ có tiềm năng phát triển mạnh mẽ. Đây là cơ hội lớn cho các doanh nghiệp sản xuất và cung ứng ethanol.